‘Als de toekomst onzeker is, werk je maar beter samen’: hoe de banksector inspireert

Al vijftien jaar lang timmert Kris De Ryck aan partnerships die concurrenten samenbrengen en win-winsituaties doen ontstaan, telkens in de banksector. Maar terwijl zijn vorige opdrachten hoofdzakelijk gericht waren op particulieren, leidt hij met Isabel nu een joint venture die bedrijven ondersteunt in hun financiële processen, op weg zet naar verduurzaming en beschermt tegen fraude. Want daar is nood aan.

In een steeds meer geglobaliseerde en complexere wereld waarin geldtransacties maar ook cyberrisico’s grenzen oversteken en landen doorkruisen, moeten ondernemingen zich wapenen. Wie de continuïteit van de bedrijfsprocessen wil verzekeren, kan niet zonder een solide digitale en financiële huishouding.

Waar de uitdagingen zowel groot zijn als gedeeld, groeit gelukkig ook het besef dat samenwerking op haar plaats is. In die zin zet de huidige context een beslissing uit 1995 nog wat extra kracht bij. Toen besloten grootbanken Belfius, BNP Paribas Fortis, KBC en ING België de handen ineen te slaan en ontstond de joint venture Isabel, vandaag de grootste fintechspeler in ons land. Het aanbod omvat oplossingen voor multibanking (Isabel 6), open banking (Ponto), de uitwisseling van geverifieerde gegevens (Kube) en fraudepreventie (Checkr en TILDA).

Dat Kris De Ryck er sinds 2023 de rol van CEO opneemt, is geen toeval. Hij bekleedde eerder dezelfde functie bij achtereenvolgens Bancontact Company, itsme en Batopin, stuk voor stuk hoogst impactvolle joint ventures tussen banken.

De banksector als lichtend voorbeeld?

Kris bewandelt een boeiend carrièrepad in een al even boeiende sector. “Samenwerking tussen concurrenten, het blijft een speciaal gegeven. Toch kan het Belgische bankwezen op dat vlak een straffe track record voorleggen. Isabel is al ruim dertig jaar actief, maar was eigenlijk pas de tweede joint venture. Eerst was er Banksys, dat ons land echt op de kaart heeft gezet met innovatieve betaalkaarten, automaten en terminals.”

Van die gerichte partnerships – die effectief gezamenlijk ontwikkelde producten opleveren en zich dus niet beperken tot wat vrijblijvend overleg binnen de muren van een vakvereniging – kunnen veel andere branches nog iets leren. “Ik ken weinig sectoren waar de samenwerking zo intensief is en de gecreëerde waarde voor markt of bevolking zo concreet.” De troeven zijn nochtans legio. “Wanneer grote spelers samen een bepaald product promoten, krijg je meteen schaal.”

Wat zulke projecten bindt, is hun ontstaansgrond. “Elke joint venture ging op dezelfde manier van start: met een reëel probleem waarvan de banken of verzekeraars beseften dat ze het niet in hun eentje konden oplossen.” Zo begon het Isabel-verhaal drie decennia geleden met een eengemaakt alternatief voor afzonderlijke bankplatformen en -kaarten.

Samen tegen fraude

Elk product schommelt qua meerwaarde ergens op het spectrum tussen (eind)klant en de financiële instellingen zelf – met als rode draad dat iedereen er doorgaans wel bij vaart. Ter illustratie van die win-win noemt Kris het collectieve antwoord op een van de grootste uitdagingen die de bedrijfswereld en maatschappij tout court vandaag treft: fraude. “Dat is een groeiend probleem. Het wordt alsmaar moeilijker om echt en fake van elkaar te onderscheiden.” Het aantal phishing-meldingen maar ook -pogingen ligt hoger dan ooit, bevestigt het Centrum voor Cybersecurity België.

“Vroeger ging elke bank afzonderlijk met deze problematiek aan de slag”, vervolgt hij. “Alleen: terwijl de fraudeurs bedrijven of consumenten vanuit allerlei hoeken proberen te benaderen, heb je als bank slechts een beperkt beeld van hun activiteiten.” Uit die discrepantie volgde een gezamenlijk platform om realtime fraudesignalen uit te wisselen. Die marktinfrastructuur is een belangrijk onderdeel van het bredere actieplan dat de sector uitwerkte. “Met dank aan die samenwerking kunnen de banken fraudemechanismen buitenspel zetten vóór ze schade aanrichten. Als bedrijf merk je dat misschien niet, het gebeurt achter de schermen, maar de positieve impact is wel een feit.”

Duurzaamheidsrapportering

Proactiviteit staat centraal in de strategie en de dienstverlening aan bedrijven. ‘Reactiviteit volstaat niet wanneer de horizon wazig is’, is een motto dat intern bij Isabel leeft en naadloos aansluit bij het thema van het Executive Forum, ‘How to play without a field?’ Die insteek kennende, verbaast het niet dat de joint venture de afgelopen maanden een nieuwe tool voor ESG-transparantie promootte, ondanks de politieke keuze om duurzaamheidsrapportering op een lager pitje te zetten.

Hoewel de ESG-module van uitwisselingsplatform Kube ergens ook inspeelt op het Omnibus-verhaal en de terugschroeving van de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD), door de Voluntary Sustainability Reporting Standard for SMEs (VSME) als kader te gebruiken, is de lancering ervan bovenal een proactieve stap richting een praktijk die binnenkort wél opnieuw belangrijk wordt. “De druk die van de rapporteringsketel gaat, is niet meer dan een tijdelijk fenomeen”, zegt Kris stellig. “De Omnibus geeft ademruimte, maar verandert de kern van de zaak niet: je begint beter vandaag dan morgen met het monitoren en bekendmaken van je verduurzaming.”

Het instrument koppelt verantwoordelijkheid en transparantie aan laagdrempeligheid en standaardisatie. “Elk bedrijf zal door veel partijen – want zelfs wie niet verplicht moet rapporteren, maakt deel uit van een grotere keten – worden gevraagd om duurzaamheidsdata te ontsluiten. Maar als dat telkens in een ander format moet, te midden van een al torenhoge economische druk, kom je in een straatje zonder einde.” Vandaar de ontwikkeling van een standaard. “Ook hier is het logisch dat het de financiële sector was die daar werk van maakte. Banken en verzekeraars hebben die data nodig voor hun eigen risicorapportering en zijn een belangrijke driver van verduurzaming.”

Isabel is partner van het Executive Forum.