AI en HR: 50% vertrouwen, 100% waakzaamheid

Artificiële intelligentie (AI) is tegenwoordig overal. Ook in HR ontwikkelt het zich tot een krachtige motor. Maar hoe past dat in een domein waar soft skills centraal staan? PerformanSe publiceerde recent specifieke onderzoeksresultaten over hoe medewerkers en HR-professionals AI ervaren in HR-evaluaties.

HR-evaluatie: 72% van de medewerkers ziet AI als synoniem voor objectiviteit

AI is tegelijk een belofte en een uitdaging voor organisaties. Binnen de meeste HR-teams voltrekt zich een stille revolutie. Generatieve AI duikt op in zowat elke stap van de HR-cyclus: van talentdetectie en -selectie tot loopbaanbegeleiding, competentie-evaluatie, en opleidingen. Een transformatie met nog veel vragen over hoe verregaand de gevolgen zullen zijn.
PerformanSe bevroeg 402 HR-professionals en 420 medewerkers om hun beelden en verwachtingen rond AI in HR-evaluatie te vergelijken en er bruikbare lessen uit te trekken. De onderzoeksresultaten werden onlangs gepubliceerd in een whitepaper. We lichten er hier enkele opvallende inzichten uit:

• De mens blijft de referentie, AI een hulpmiddel dat nog aan geloofwaardigheid moet winnen.
  53,6% van de (ondervraagde) medewerkers vindt dat de mens soft skills beter beoordeelt dan AI. Ook 51% van de HR-professionals deelt die mening. Slechts 19% van beide groepen ziet AI als de betere beoordelaar.
  PerformanSe besluit dan ook dat AI nooit als autonome beoordelaar mag fungeren, maar eerder als ondersteuning voor menselijke besluitvorming rond gedragscompetenties. De mens krijgt dus de voorkeur.

• AI is eerlijk, maar niet zonder risico.
  Volgens medewerkers zijn de belangrijkste voordelen van AI: objectiviteit en neutraliteit (72,1%), gelijke behandeling (55,7%), en snelheid en efficiëntie (55%). Maar ze zien ook nadelen: onpersoonlijke behandeling (76,2%), gebrek aan transparantie (64%), en bias of fouten (53,3%).
  PerformanSe wijst op de paradox tussen objectiviteit als grootste voordeel en risico voor bias of fouten als grootste nadeel.
  Om het vertrouwen in het evaluatieproces te versterken, moet AI dus transparant én gepersonaliseerd zijn, want men verwacht ook individuele erkenning tijdens evaluaties.

• HR onderschat de voordelen van AI zoals medewerkers die ervaren.
  Slechts 46,5% van de HR-professionals ziet objectiviteit als voordeel van AI, en slechts 43% van hen ziet gelijke behandeling als pluspunt. Voor de nadelen deelt HR de zorgen van medewerkers.
  Men haalt aan dat HR de zorgen van haar medewerkers herkent, maar dat ze om draagvlak te creëren meer zou moeten inspelen op de voordelen die medewerkers zelf al als legitiem ervaren.

• AI wordt beter aanvaard wanneer ze ondersteunt dan wanneer ze beoordeelt.
  Over het evaluatieproces is er minder vertrouwen in AI rond de directe evaluatie dan rond de processen na de evaluatie zoals ontwikkelingsplannen, begeleiding enz. Men ziet AI dus niet als vervanger van wie beoordeelt maar als hulpmiddel om in het beoordelingsproces vooruitgang te boeken.
  Minder dan 8% van de medewerkers heeft vertrouwen in een AI-gesprek. Voor HR is het volgens het onderzoek belangrijk om in de evaluatie AI nooit los te koppelen van een menselijk kader.

Besluit: omarmd, uitgelegd en afgestemd

Volgens het onderzoek wordt AI in HR-evaluatie positief onthaald, zolang ze ondersteunt of richting geeft, zonder te vervangen.
Transparantie rond hoe AI gebruikt wordt is essentieel: AI-gebruik binnen HR moet zichtbaar benoemd worden, en mensen moeten erop kunnen vertrouwen dat AI ten dienste staat van de menselijke ontwikkeling.